Grote twijfel aan DNA-bewijs in Koh Tao-moorden

Koh Tao Zaw Lin en Win Zaw

Eerst een misverstand wegwerken: DNA bewijs is niet onfeilbaar. DNA-onderzoek steunt sterk op aannames en interpretaties door wetenschappers. Uit studies is gebleken dat verschillende laboratoria compleet verschillende conclusies kunnen trekken uit hetzelfde DNA-monster.

Forensisch wetenschappers dienen zich daarvan bewust te zijn en ook mogelijke tekortkomingen aan de rechtbank uit te leggen. Het uiteindelijk doel van het analyseren van DNA-profielen is niet zekerheid maar statistische waarschijnlijkheid, iets wat geen enkele andere tak van de forensische wetenschap kan bieden.

Bovenstaande gegevens ontleen ik aan het uitgebreide artikel in Spectrum, de zondagbijlage van Bangkok Post, over het doorslaggevende bewijs op basis waarvan twee gastarbeiders uit Myanmar zijn veroordeeld tot de doodstraf wegens de moord op twee Britse toeristen in september vorig jaar op Koh Tao.

Een slag in de lucht
Jane Taupin, internationaal vermaard DNA-expert en auteur van boeken over het gebruik van forensisch materiaal in de rechtszaal, zaait zoveel twijfel aan de betrouwbaarheid van de wijze van verzamelen van het DNA-bewijs, de analyse en de rapportage (een geprint velletje papier met een tabel en handgeschreven aantekeningen en wijzigingen) dat de conclusie moet luiden: Zaw Lin en Win Zaw Htun hadden nooit veroordeeld mogen worden.

Koh Tao DNA afnemenDe bewering van een 100 procent match tussen het DNA gevonden op het lichaam van het vrouwelijk slachtoffer en de verdachten, een bewering gedaan door het OM op basis van het politieonderzoek, is – laat ik het maar in mijn eigen woorden zeggen – een slag in de lucht.

Maar de rechtbank had geen twijfels toen het op kerstavond de zwaarste straffen uitdeelde. De tests van de Royal Thai Police waren geloofwaardig en betrouwbaar; derhalve was wettig en overtuigend bewezen dat ze het tweetal hadden vermoord en de vrouw verkracht.

Taupin: ‘DNA is niet genoeg om de basis te vormen van een strafrechtelijke veroordeling. Het is slechts een stukje van het indirect bewijs. Het is een wetenschappelijke test, dat is alles.’

Twee zondebokken
Velen denken dat Zaw en Win zondebok zijn, een gedachte die niet zo onwaarschijnlijk is in een land waar verdachten worden gemarteld, mensenhandel floreert, de politie het meest corrupte overheidsapparaat is en in dit geval het politieonderzoek vanaf het begin slordig was. Puntsgewijs:
• Nagelaten is de plaats delict (PD) af te grendelen.
• Bewakingscamera’s in de omgeving van de PD werkten niet.
• Camera’s bij de pier, het enige in- en uitgangspunt van het kleine eiland, zijn niet gecontroleerd.
• Thais werden onmiddellijk als verdachten uitgesloten.
• Het DNA zou wijzen op Aziatische daders, maar DNA zegt niets over iemands ras.
• Op het moordwapen, een schoffel, werd bloed van de vrouw aangetroffen, geen DNA. Maar bij een heronderzoek op verzoek van de verdediging werden sporen van DNA gevonden van tenminste twee personen die niet overeen kwamen met het DNA van de verdachten.
• Toen de verdediging vroeg om het materiaal op basis waarvan de politie de conclusie had getrokken dat er een 100 procent match was, bleek dat niet meer beschikbaar te zijn.
• Sommige Thaise DNA experts twijfelen of het politielaboratorium, dat de DNA-tests heeft gedaan, ten tijde van de analyse wel ISO-gecertificeerd was. De politie heeft de rechtbank ook geen bewijs van de certificering overhandigd.

Hoe nu verder?
Ik laat het grootste deel van het artikel buiten beschouwing want dat gaat in detail in op de wijze waarop DNA-onderzoek plaatsvindt. Een technisch verhaal waarvan ik ook het fijne niet begrijp. Laat ik besluiten met wat Kingsley Abbot, internationaal adviseur voor Zuidoost-Azië bij de International Commission of Jurists te Genève, over de zaak opmerkt.

Hij vindt dat het Hof van Beroep, dat zich als volgende over de zaak buigt, moet nagaan of het onderzoek voldeed aan de daarvoor geldende internationale normen. Bovendien pleit hij voor een onafhankelijk onderzoek naar de beschuldiging van marteling van het tweetal. (Bron: Spectrum, Bangkok Post, 10 januari 2016)

Klik hier voor een samenvatting van het vonnis.

Voorgaande berichtgeving:
10 januari: Grote vraagtekens achter DNA-bewijs Koh Tao-moorden
31 december: Koh Tao: Myanmar gaat in beroep tegen doodstraf
30 december: Koh Tao: Slecht politie-image werpt smet op vonnis
30 december: Pheu Thai ontkent rol bij protesten
29 december:  Politiechef: Protesten zijn geregisseerd, politie zoekt aanstichters
29 december: (Ook) vice-premier Prawit vermoedt Koh Tao complot
28 december: Koh Tao-protesten: Politie ruikt onraad
27 december: Koh Tao-moorden: BP blundert of ambassadeur schrikt
26 december: Ambassadeur Myanmar accepteert Ko Tao vonnis
26 december: Werden Zaw en Win gemarteld?
25 december: Doodstraf voor Zaw en Win

Koh Tao-moorden: Bewijs ontoelaatbaar, zegt verdediging
24 mei 2016 – Werk aan de winkel voor het Hof van Beroep en niet zo’n beetje ook, want de advocaten van de twee ter dood veroordeelde gastarbeiders uit Myanmar hebben een beroepsschrift van 198 pagina’s ingeleverd.

Het beroep bevat geen nieuw bewijs over de moord op de twee Britse toeristen in september op het vakantie-eiland Koh Tao, maar stelt dat het DNA op basis waarvan ze veroordeeld zijn, ontoelaatbaar is als bewijs. Het is niet in overeenstemming met internationaal geaccepteerde richtlijnen verzameld, getest, geanalyseerd en gerapporteerd.

Verder betogen de advocaten dat het verhoor van de verdachten en in staat van beschuldiging stelling in strijd met de wet was omdat bij het verhoor geen advocaten aanwezig waren. Hun bekentenissen, die ze later hebben ingetrokken, zijn onder marteling of mishandeling afgedwongen.

Advocaat Nakhon Chompuchat zegt het beroep bij het Hof van Beroep te hebben ingediend, zodat ze kunnen zien dat een veroordeling tot de doodstraf ‘absoluut duidelijk’ dient te zijn. Naar verwachting doet het Hof volgend jaar een uitspraak over het beroep.

In januari zette internationaal vermaard forensisch expert Jane Taupin al grote vraagtekens achter het DNA-bewijs.

  • Trackback are closed
  • Comments (0)
  1. No comments yet.